IX კლ.                                    ბიოლოგია                         მოსწავლე.................................        ექ.

1.ავტოტროფულ    ორგანიზმებს მიეკუთვნება:
ა)   მსხლისა დავაშლის ხე                                          ბ) სოკო და ტიტა
გ) ატამი და  დათვი                                                     დ) კოდალა და წაბლი



2.სიცოცხლის ნიშნებია:
ა) კვება, სუნთქვა. გამოყოფა, პერისტალტიკა
ბ) სუნთქვა, კვება, მოძრაობა, გამრავლება, გაღიზიანებადობა
გ) მხოლოდ გაღიზიანებადობა, მოძრაობა, სუნთქვა


3. კვების ტიპებია:
ა) ავტოტროფული, მიქსოტროფული, ჰეტეროტროფული
ბ) მხოლოდ პროდუცენტული
გ) მხოლოდ ავტოტროფული და მიქსოტროფული


4. რეაქცია გამღიზიანებელზეარის:
ა) რეფლექსი, ტროპიზმი, ნასტია,ქემოტაქსისი
ბ) რეფლექსი და ქემოსინთეზი
გ) ქემისინთეზი და ფოტოსინთეზი


5. სუნთქვა ჟანგბადის მიღების გზაა, ჩამოთვალეთ სუნთქვის ორგანოები:
ა) მცენარეებში, ................................ბ)თევზებში.......................................


6. ჰეტეროტროფულ ორგანიმებს არ ახასიათებს:
ა) არაორგანულიდან ორგანული ნივთიერების სინთეზი
ბ)მზა ორგანული ნივთიერების მიღება საკვებად
გ) ორგანული ნივთიერებების გარდაქმნა


7. სომატური უჯრედებისთვის დამახასიათებელია  ქრომოსომების:
ა) ჰაპლოიდური  რიცხვი
ბ) დიპლოიდურიც და ჰაპლოიდური
გ) დიპლოიდური რიცხვი


8. უჯრედის განვითარების ციკლი მოიცავს:
ა) მიტოზს და მეიოზს
ბ) ინტერფაზა და მიტოზი
გ) მხოლოდ ინ ტერფაზა


9. დნმ რეპლიკაცია ხდება:
ა) ინტერფაზის  S ფაზაში
ბ) ინტერფაზის  G2
გ) ინტერფაზის  G1


10.  ქრომოსომების სპირალიზაცია, დამოკლება, დამსხვილება, ბირთვის გარსის გახსნა ხდება;
ა) პროფაზაში         ბ) მეტაფაზაში            გ) ანაფაზაში


11. ციტოკინეზი ხდება:
ა) ანაფაზაში         ბ)  მეტაფაზაში                გ) ტელოფაზაში


12. დნმ - ს  არ ახასიათებს:
ა) ოთხი ტიპის ნუკლეოტიდი და ორმაგი სპირალი
ბ) ოთხი სახის  ნუკლეოტიდი ერთი სპირალი
გ) გაორმაგების უნარი


13. რნმ-ს აშენებს ნუკლეოტიდები:
ა) ადენინიანი, გუანინიანი, ციტოზინიანი ურაცილინიანი
ბ) ადენინიანი , გუანინანი, ციტოზინიანი, თიმინიანი
გ)დეზოქსირიბოზიანი


14.  ჩამოთვლილი ალელებიდან ჰომოზიგოტურია:.
ა) Aa   და     bb           ბ)BBCC    და   bbnn            გ) kkll  



15. უჯრედის გაყოფა არ არის:
ა) მიტოზი                        ბ)  ინტერფაზა                         გ) მეიოზი



16.  ქრომოსომები ერთმანეთს შორდება :
ა) პირველი მეიოზის ანაფაზაში
ბ) მეორე მეიოზის ანაფაზაში
გ) მიტოზის ანაფაზაში



17. ქრომოსომები ეკვატორულ     სიბრტყეში ლაგდებიან და თითისტარა ძაფები ქრომატიდებს ემაგრებიან;
ა) მიტოზის  ანაფაზაში
ბ) მიტოზის ტელოფაზაში
გ) პირველი მეიოზის ანაფაზაში



18.  მოძებნეთ არასწორი პასუხი:
ა) მიტოზის დროს შვილეულ უჯრედებში ქრომოსომის იმდენივე რიცხვია რაც დედისეულ უჯრედებში
ბ) მიტოზის დროს  ყალიბდება გამეტები
გ) გამეტები ყალიბდება მეიოზის შედეგად


19. შეგუებულობა:
ა) ბუნებრივი გადარჩევის შედეგია
ბ) ჰაპლოიდური უჯრედების წარმოქმნაა
გ) ინდივიდებს შორის ბრძოლაა



20. მამრობითი ჰეტეროგამეტურობა ახასიათებს:
ა) ძუძუმწოვრებს                 ბ) ქვეწარმავლებს        გ) ფრინველებს



21. ჰორტეზიას ყვავილების შეფერილობაზე გავლენას ახდენს ნიადაგის მჟავიანობა, ასეთი ცვალებადობის მიზეზია:
ა) მოდიფიკაციური ცვალებადობა
ბ) კომბინაციური ცვალებადობა
გ) მუტაცია



22.  მუტაციის დროს:
ა) არ იცვლება გენოტიპი         ბ) იცვლება გენოტიპი    გ) ხან იცვლება ხან არა


23. არსებობისათვის ბრძოლისას გადაირჩევა ორგანიზმისთვის:
ა)საზიანო ნიშნები
ბ)სასარგებლო ნიშნები  
გ) საჭირო ნიშნები, რომელიც აკმაყოფილებს მხოლოდ ადამიანს



24.   ხელოვნურ გადარჩევაზე გავლენას ახდენს:
ა) ბიოტური და ანთროპოგენური ფაქტორი
ბ)  მხოლოდ  ბიოტური
გ) მხოლოდ ანთროპოგენური



25.  სიბნელის ზონაში მცხოვრები ორგანიზმები იკვებებიან:
ა) ავტოტროფულად  
ბ) ჰეტეროტროფულად
გ) მიქსოტროფულად


26. გამოითვალეთ:                                                                                                                      2ქ
თუ ინტერფაზის დასაწყისში 14 ქრომოსომაა, რამდენი ქრომოსომა და დნმ იქნება  ინტერფაზის ბოლოს?


27.  თუ სომატურ უჯრედში  42 ქრომოსომაა რამდენი ქრომოსომა და დნმ იქნება ამავე ორგანიზმის გამეტებში?                                                                                                             2ქ


28. თუ დნმ-ის ერთი ჯაჭვში ნუკლეოტიდური თანმიმდევრობა

 ა - გ - ც - თ - თ -  როგორი თანმიმდევრობა იქნება მოპირდაპირე ჯაჭვში?                    2ქ


29. თუ   მიტოზის პროფაზაში ქრომოსომთა რიცხვი 26-ია ,რამდენი ქრომოსომა და დნმ
   იქნება მიტოზის ტელოფაზაში?                                                                                              2ქ


30. თუ ინტერფაზის დასაწყისში 28 ქრომოსომაა, რამდენი ქრომოსომა და დნმ-ია პირველი მეიოზის ანაფაზაში?                                                                                                   2ქ


31. ჰომოგამეტურობა ახასიათებს
ა)  ძუმწოვრებში......................................                                                                                         2ქ
ბ) ფრინველებში......................................                                                                                    


32. დაასრულეთ:
ორგანიზმები, რომლებიც იყენებენ მზის ენერგიას ორგანული ნივთიერებების               2ქ     შესაქმნელად იწოდება........................................................ ხოლო რომელიც მოიხმარს მზა ორგანულს,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,


33. დაალაგეთ კვების ჯაჭვის მიხედვით თანმიმდევრულად
  ბაყაყი, ყანჩა, ბალახი, კალია                                                                                                   2ქ



34. კვებითი ჯაჭვის პირველ რგოლს წარმოადგენს,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,
 მეორე და მესამე რგოლს..............................................................................                                2ქ



35ფოტოსინთეზის  პროცესი  ორგანიზმებს ამარაგებთ.........................................                 2ქ
 და .....................................................................


36. ბუნებრივი გადარჩევის ფორმები:
მასტაბილიზებელი ნორმიდან გადახრის,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,                                                        2ქ
მამოძრავებელი ნორმიდან  გადახრის  ................................................


37.  ორგანიზაციული დონეები დაალაგე მარტივიდან რთულისაკენ
 კატა,   ლეიკოციტი,      კუნთი             ტბა                                                                                  2ქ
                                                      




38. ჭეშმარიტია თუ მცდარი:
ოკეანეებში სიცოცხლე დამოკიდებულია:
ა) ტემპერატურაზე                                                                                                                        2ქ
ბ) ჟანგბადსა და წყალში გახსნილი ნივთიერების რაოდენობაზე
გ) მზის სინათლეზე



39. განმარტათ:
 ა) გენოტიპი....................................................................................................................                  2ქ
 ............................................................................................................................................

ბ) ფენოტიპი.....................................................................................................................
 .............................................................................................................................................


40.     გენური   მუტაციაა:
ა) ალბინიზმი
 ბ) დაუნის სინდრომი                                                                                                               2ქ
 გ) პროგერია



41. ამოცანა
 კეხიანი  ცხვირის მქონე მშობლებს    გაუჩნდათ ბავშვი რომელსაც სწორი ცხვირი აქვს
ა)განსაზღვრეთ მშობლების გენოტიპები
ბ) განსაზღვრეთ შვილების გენოტიპები                                                                                3ქ



42. მშობლებს ჰყავთ წითურთმიანი და შავთმიანი შვილები, ( შავი დომინანტური ნიშანია) განსაზღვრეთ:
ა) როგორია მშობელთა გენო ტიპები                                                                                       3ქ
ბ) როგორია შვილების გენოტიპები



43. ბოცვერების ბეწვის შავი შეფერილობა  დომინირებს თეთრზე, შავბეწვიანი და თეთრბეწვიანი ბოცვერების შეჯვარებით მიიღეს შთამომავლობა  შავბეწვიანიც და თეთრბეწვიანიც                                                                                                                            3ქ
ა) განსაზღვრეთ მშბლების გენოტიპები
ბ) განსაზღვრეთ შავბეწვიანი ბოცვერების დაბადების ალბათობა



44. ჩასვი გამოტოვებული სიტყვები:
 ხელოვნური გადარჩევის გადამრჩევი ფაქტორია.................................... გადარჩევა ხორციელდება ...............................................   ..............................................ნიშნებით,             3ქ
 ხოლო მისი შედეგია ახალი ................................................. შექმნა



45. მოცემულ კვებით ჯაჭვს მიუწერეთ შესაბამისი რგოლის სახელწოდება:                     3ქ
   ფოთოლი   -   ჭია   -   შაშვი   -   ქორი



46. ხვეულთმიანმა მამაკაცმა ცოლად შეირთო სწორთმიანი ქალი (სწორი თმა რეცესიული ნიშანია)                                                                                                                                          3ქ
ა) რამდენი სახის გამეტას წარმოქმნის ჯეტეროზიგოტური მამაკაცი...................................
ბ) რამდენი სახის გამეტას წარმოქმნის ქალი..........................................................................
გ) რარამდენი ტიპის გენოტიპი ექნებათ მათ შვილებს
...........................................................................................................................................................



47. კეხიანი ცხვირის მქონე მშობლებს გაუჩნდათ სწორცხვირიანი შვილი
ა) განსაზღვრეთ  მშობლების გენოტიპები.......................................................................           3ქ
ბ) განსაზღვრეთ შვილების ფენოტიპები.........................................................................
......................................................................................................................................................
გ ) შეიძლება თუ არა  მათ შეეძინოთ  შვილი კეხიანი ცხვირით.......................................



48. დააკავშირეთ;
 1. კროსინგოვერი                                                              ა) მორისის სინდრომი
 2. გენური                                                                             ბ) მეიოზი                                           3ქ      3.ქრომოსომა                                                                       გ) ბირთვი


 49. დააკავშირეთ:
 ა) ფოტოსინთეზი                                                                 1. სუნთქვა
 ბ) რუდიმენტი                                                                      2, ქლოროფილი                               3ქ
გ}მიტოქონდრიები                                                               3. კუდუსუნის ძვლები



 50. ამოცანა
წითელნაყოფიანი წიწაკა შეაჯვარეს ყვითელნაყოფიანს, პირველ თაობაში ყველა წითელია, მეორე თაობაში რამდენს  %-ს ექნება ყვითელი შეფერილობა?